Imom Buxoriy majmuasi

Imom Buxoriy majmuasi

O‘zbekistonning Samarqand shahrida joylashgan Imom Buxoriy majmuasi islom olamining yetuk allomalaridan biri Imom Buxoriyning qabri joylashgan muhim maskanlardan biridir. Imom Buxoriy 600 mingga yaqin misrani o’z ichiga oluvchi “As-Sahih” asarini nozil qilgan. Kitob islom olamida Qur’ondan keyin ikkinchi eng muhim kitob sanaladi. Majmua tarixiga umuman nazar tashlaydigan bo‘lsak, Imom Buxoriy ziyoratgohi sho‘rolar davridan XVI asr oxirigacha unutilib, e’tibordan chetda qolgan. Keyinchalik qabrga bo‘lgan qiziqish kuchaygach, qayta ta’mirlanib, qayta tiklanib, ziyoratchilarga yana eshiklarini ochgan. O‘zbekiston hukumati qabrni majmuaga aylantirish ustida ish olib bordi va 1998-yilda Imom Buxoriy vafotining 1225 yilligi munosabati bilan majmua qurilishida Samarqand, Buxoro, Xiva, Toshkent, Andijon, Qo‘qon va Shahrisabzdan kelgan mashhur ustalar ham ishtirok etdilar. Hozirgi majmua 10 gektar maydonni egallaydi va masjid, suvenir do'konlari va ofis binosi kabi turli inshootlarni o'z ichiga oladi. Binoning meʼmoriy xususiyatlariga kelsak, maqbara majmua markazida boʻlishi uchun qurilgan. İchida balandligi 17 metr va prizma shaklida Buxoriy maqbarasi joy olgan. Uning gumbazi koʻk koshinlar bilan bezatilgan. Bundan tashqari, devorlar gul va geometrik naqshli mozaika, mayolika, alabaster, oniks va granitlar bilan bezatilgan. Qabr o‘rtasida ko‘k rangli oniks bilan qoplangan va ustiga Qur’on oyatlari bitilgan qabr toshi joylashgan. Toshga Imom Buxoriy haqida qisqacha ma’lumotlar va duolar yozilgan. Buxoriy majmuasida uchta katta o‘yilgan eshiklar mavjud. Hovlidagi qariyb 4 asrlik palma daraxtlari bugungi kungacha saqlanib qolgan. Hovlining chap tomonidagi masjidning mehrob joyida Saudiya Arabistoni qiroli Fahd bin Abdulaziz Al Saud tomonidan O‘zbekiston Prezidenti Islom Karimovga sovg‘a qilingan Kisva (Ka’ba ro‘moli) osilgan. Majmua kutubxonasidan Qurʼonning noyob qoʻlyozmalari va Buxoriy asarlari oʻrin olgan. Qabr ortida hadis ilmi o‘quv markazi ham bor. Imom Buxoriy majmuasi hozirda faol diniy markaz hisoblanadi.