Имам Бұхари кешені

Өзбекстанның Самарқанд қаласында орналасқан Имам Бұхари кешені Ислам әлемінің ұлы ғұламаларының бірі Имам Бұхаридің қабірі орналасқан маңызды орындардың бірі болып табылады. Имам Бұхари 600 мыңға жуық аяттан тұратын «Әс-Сахих» еңбегін ашты. Кітап Ислам әлеміндегі Құраннан кейінгі екінші маңызды кітап болып саналады. Жалпы кешеннің тарихына үңілсек, имам Бұхари зияраты шуралар заманынан 16 ғасырдың соңына дейін ұмытылып, қараусыз қалған. Кейіннен бейітке деген қызығушылық артқан кезде қайта жөнделіп, қалпына келтіріліп, зияратшыларға есігін айқара ашты. Өзбекстан үкіметі қабірді кешенге айналдыру жұмыстарын жүргізіп, 1998 жылы имам Бұхаридің қайтыс болғанына 1225 жыл толуына кешеннің құрылысында Самарқанд, Бұхара, Хиуа, Ташкент, Әндіжан, Қоқан, Шахрисабз қалаларының атақты шеберлері қатысты.. Қазіргі кешен 10 гектар аумақты алып жатыр және мешіт, кәдесый дүкендері және кеңсе ғимараты сияқты әртүрлі құрылымдарды қамтиды. Ғимараттың архитектуралық ерекшеліктеріне келсек, кесене кешеннің қақ ортасында болу үшін салынған. Онда Бұхари кесенесі орналасқан, биіктігі 17 метр және призма түрінде. Оның күмбезі көк түсті тақтайшалармен безендірілген. Сонымен қатар, қабырғалар гүлді және геометриялық мозаикамен, майоликамен, алебастрмен, оникспен және гранитпен безендірілген. Бейіттің ортасында көк оникспен қапталған және Құран сүрелері жазылған құлпытас бар. Таста имам Бұхари туралы қысқаша мәліметтер мен дұғалар жазылған. Бұхари кешенінде үш үлкен ойылған есік бар. Ауладағы 4 ғасырға жуық пальмалар бүгінгі күнге дейін сақталған. Ауланың сол жағындағы мешіттің михрабында Сауд Арабиясының королі Фахд бен Абдулазиз Әл Сауд Өзбекстан президенті Ислам Каримовке сыйға тартқан кисва (Қағба орамал) ілулі тұр. Кешен кітапханасында Құранның сирек қолжазбалары мен Бұхаридің еңбектері сақталған. Қабірдің артында хадис оқу орталығы да бар. Имам Бұхари кешені қазіргі уақытта белсенді діни орталық болып табылады.